* EVS BİN EVS ES-SEKAFİ (R.A.) (ö.??? .)
1- HAYATI:
Evs bin Evs es-Sekafi Tâifli dir. Ancak hangi tarihte doğduğu hanği tarihte ve yerde vefat ettiği belli değildir. Bu sahabenin ismi üzerinde dahi ihtilaflar vardır. Kimine göre asıl isminin; Evs bin Huzeyfe olduğu, kimine göre ise; Evs bin Evs olduğu yolundadır.
Evs Bin Evs Es-sekafi بْــنُ اَوسُ اْلــثَّــقَــفِــي اَوسُ
Baba Adı : Evs es-Sekafi veya Huzeyfe dir.
Anne Adı : Bilgi yok.
Doğum Tarihi ve Yeri : Tarih yok, Tâif doğumludur.
Ölüm Tarihi ve Yeri : Tâif’de veya Şam-da vefât etti.
Fiziki Yapısı : Bilgi yok.
Eşleri : Bilgi yok.
Oğulları : Bilgi yok.
Kızları : Bilgi yok.
Gavzeler : Bilgi yok.
Muhacir mi Ensar mı : Bilgi yok.
Rivayet Ettiği Hadis Sayısı : İbni hazm 24 hadis rivayet etmiştir diyor.
Sahabeden Kim ile Kardeşti : Bilgi yok.
Kabile Neseb ve Soyu : Evs bin Huzeyfe bin Rebia bin Ebi Seleme bin Giyere bin Avf el-Sekafi dir (Buhariye göre)Evs bin Huzeyfe bin Ebi Amr bin Vehb bin Amr bin Yesâr bin Mâlik bin Hutayd bin Cüşem es-Sekafi dir.
Lakap ve Künyesi : Evs bin Evs es-Sekafi
Kimlerle Akraba idi : Bilgi yok
İbn-i Hacer ise şöyle nakleder:
Sünen Ashâbının dördü de, Şamlıların kendisinden naklettikleri sahih hadisleri rivayet etmişlerdir. Abbas, İbn-i Main’den nakletmiştir: Evs bin Evs es-Sekafi ile Evs bin Ebû Evs es-Sekafi aynı kişidir. Kimine göre İbn-i Main, bu hususta yanılmıştır. Doğru olan, onların iki kişi olmasıdır. Ebû Davud ve kimileri İbn-i Main’e bu husuta tâbi olmuşlardır. Fakat gerçek olan, onların iki ayrı insan olmasıdır.
Evs bin Evs’e “Evs bin Ebû Evs” diyen, Evs bin Ebû Evs’e’de “Evs bin Evs” diyen yanılmıştır. Evs bin Ebû Evs’in babasının adı Huzeyfe’dir. (1)
İbn ül-Esir ve Nevevi onun hakkında şöyle demişlerdir: "O, Suffe ehli olan Peygamberimizin sahabelerindendi, Şam'da yaşadı ve Osman ibn Affan'ın halifeliği döneminde vefat etti ve Şam'da Bab üs-Sağir (Küçük kapı) mezarlığına defnedildi." İmam Nevevi, El-Tehzib'de şöyle demiştir: "Sabuniya okulunun karşısındadır ve üzerine bir bina inşa edilmiştir." (4)
Ondan Ebul Eşas Sanani, Ubade bin Nesi, Abdullah bin Muhayriz, Ebu Esmau Rahbi ra. (Mezzi.) rivayet etmişlerdir
RİVAYET ETTİĞİ HADİSLERDEN ÖRNEKLER:
عَنْ أَوْسِ بْنِ أَوْسٍ الثَّقَفِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: «بَيْنَا نَحْنُ قُعُودٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُحَدِّثُنَا وَيُوصِينَا، إِذْ أَتَاهُ رَجُلٌ فَسَارَّهُ بِشَيْءٍ لَا نَدْرِي مَا يَقُولُ، فَقَالَ: اذْهَبْ فَقُلْ لَهُمْ يَقْتُلُوهُ، ثُمَّ قَالَ: لَعَلَّهُ يَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ؟ قَالَ الرَّجُلُ: نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ، فَقَالَ: اذْهَبُوا فَخَلُّوا سَبِيلَهُ، فَإِنَّمَا أُمِرْتُ أَنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، فَإِذَا فَعَلُوا ذَلِكَ حُرِّمَتْ عَلَيَّ دِمَاؤُهُمْ وَأَمْوَالُهُمْ إِلَّا بِحَقِّهَا، وَكَانَ حِسَابُهُمْ عَلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
Evs bin Evs es-Sekafi ra’den:
“-Biz, Medine camiinde otururken, Resûlullâh (s.a.v) Mescide girdi. Bir adam gelerek, Resûlullâh (s.a.v)’e, gizlice, bizim anlayamadığımız bir şeyler söyledi.
Bunun üzerine Resûlullâh (s.a.v): “-Git onlara söyle, onu öldürsünler!”buyurdu.
Sonra o adamı tekrar çağırarak:
“-Belki o adam, Allâh’dan başka gerçek mabud-ilah olmadığına, Benim- de Allâh’ın Resûlü-Elçisi olduğuma şehâdet etmiştir?”buyurdu.
O da: “-Evet!”deyince,
Resûlullâh (s.a.v): “-Git ve onlara söyle, serbest bıraksınlar. Ben insanlar, Allâh’dan başka Mabud olmadığını ve benim’de Allâh’ın Resûlü olduğumu kabul edinceye kadar onlarla savaşmakla emr olundum. Eğer, kabul ederlerse, onların malları ve canlarına dokunmak haram olur. Ancak cezayı hak edenler müstesna, ve onların kesin hesapları da, Allâh’a aittir!”buyurdu. (2)
SÜNEN İBN-İ MACE - KİTABU’L-FİTEN, 1- "LA İLAHE İLLALLAH" DİYEN KİMSEYE DOKUNMAMAK (YANİ ÖLDÜRMEMEK) BABI. No: 3929.
:«عن أوس بن أوس قال قال رسول الله صلى الله عليه وسلم مَنْ اغْتَسَلَ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَغَسَّلَ، وَبَكَّرَ وَابْتَكَرَ، وَدَنَا وَاسْتَمَعَ وَأَنْصَتَ، كَانَ لَهُ بِكُلِّ خُطْوَةٍ يَخْطُوهَا أَجْرُ سَنَةٍ؛ صِيَامُهَا وَقِيَامُهَا.
Evs b. Evs’den rivâyete göre, Rasûlullah (s.a.v.) şöyle buyurmuştur:
“Kim Cuma günü her türlü temizliğini yapar ve boy abdesti alırsa Cuma namazı için camiye erkenden gider imâma yakın olur hutbeyi susup dinlerse bu yolda attığı her bir adıma karşılık gündüzü oruçlu gecesi ibadetle geçirilen bir yıllık amelin sevâbı kazanılmış olur.” (3)
SÜNEN-İ TİRMİZİ - CUM’A Kitabı- 4- (356). Cuma Günü Boy Abdesti Almanın Değer VE Kıymeti. no:496
Evs bin Evs es-Sekafi (r.a), Resûlullâh (s.a.v)’den sonra Şam’da ikamet etmiştir. Kendisinden Ubâde bin Nusey ve Abdullah bin Muhayriz rivâyet etti. Şam da vefat etti. Resûlullâh (s.a.v)’den sonra Tâif’de ikamet etmiş ve orada vefat etmiştir de denilir.
Rivayet ettiği hadisler - Arapça.
Şübhesiz ki, en doğrusunu Allâh bilir. Allâh, onlardan râzı olsun.
---------
** 📚 BİBLİYOGRAFYA / DİPNOTLAR
1- el-İsabe İbn-ı Hacer el-Askalani-1-114-No-315
2- M.Yusuf Kandehlevi Hadislerle Müslümanlık-3-992
3- Camiu’l-Usul-15-7.106-Ebû Dâvûd, Salât-127-345 Tirmizi, Salât-356-496,Nesai, Cuma-10
4- https://naseemalsham.com/subjects/view/1361 ---
& chatGPT